De maandelijkse nieuwsbrief van Heales De dood van de dood nr. 206


Ik geloof dat veroudering een ziekte is. Ik geloof dat het te behandelen is. Ik geloof dat we het nog tijdens ons leven kunnen behandelen (…). Het heeft geen zin om de levensduur te kunnen verlengen als we de gezondheidsduur niet in gelijke mate kunnen verlengen. David Sinclair (Australische bioloog) Bron


Thema van deze maand: enquêteresultaten over levensduur op basis van Nira-gegevens


Als nieuwe medische behandelingen ervoor zouden zorgen dat de gemiddelde persoon tientallen jaren langer in goede gezondheid zou leven, zouden mensen dat dan ook echt willen?

Het idee om de menselijke levensduur drastisch te verlengen heeft al lang een bijzondere plaats in binnen het publieke debat. Voor sommigen vertegenwoordigt het een van de grootste kansen voor de mensheid: de kans om ouderdomsgerelateerde ziekten uit te bannen en tientallen jaren gezond leven toe te voegen. Voor anderen roept het verontrustende vragen op over ongelijkheid, zingeving, macht en de toekomstige structuur van de samenleving. Een nieuw wereldwijd onderzoek suggereert dat beide standpunten springlevend zijn.

Op de vraag of het wenselijk zou zijn als nieuwe medische behandelingen het mogelijk zouden maken dat de gemiddelde persoon tientallen jaren langer in goede gezondheid  leeft, antwoordde wereldwijd 51% van de respondenten bevestigend; 24% antwoordde ontkennend; 25% gaf aan het niet zeker te weten. De conclusie is duidelijk: een meerderheid staat achter het idee. Het diepere verhaal is echter dat die steun verrassend kwetsbaar blijft.

De bevindingen zijn gebaseerd op een grootschalige online enquête die tussen 19 maart en 21 april 2026 door Nira Data is uitgevoerd. Het onderzoek verzamelde reacties van 377.458 volwassenen van 18 jaar en ouder uit 104 landen, wat een breed mondiaal perspectief op het onderwerp biedt. Dankzij de online opzet was een uitgebreide geografische dekking en een diverse internationale steekproef mogelijk. De ruwe gegevens zijn hier te raadplegen.

Hoewel het concept op misschien wel de meest gunstige manier mogelijk wordt gepresenteerd – een langer leven, een goede gezondheid, toegankelijkheid voor de gemiddelde persoon – spreekt het slechts een kleine meerderheid aan. Een op de vier mensen blijft onbeslist.

Het belangrijkste cijfer is waarschijnlijk 25%

Een kwart van de respondenten koos voor „weet niet“.

In opinieonderzoek duidt een grote groep onbeslisten er vaak op dat mensen nog geen uitgesproken mening hebben gevormd. Dat is veelzeggend, omdat een lang leven voor de meeste burgers nog steeds een relatief nieuw concept is. Er zijn maar weinig mensen die uitgebreid hebben nagedacht over de maatschappelijke gevolgen van het verlengen van de gemiddelde levensduur met tientallen jaren.

Uit de enquête blijkt dat mensen weliswaar in grote lijnen de persoonlijke voordelen van een betere gezondheid begrijpen, maar dat ze onzeker blijven over de maatschappelijke implicaties van een veel langer leven.

Er ontstaat een wereldwijde consensus

Een van de meest opvallende bevindingen is hoe consistent de steun is in alle regio’s.

Elke onderzochte regio staat over het algemeen positief tegenover radicale levensverlenging. Europa blijkt de regio te zijn die dit het meest ondersteunt, nipt gevolgd door Noord- en Zuid-Amerika.

Dat resultaat kan waarnemers verrassen die Europeanen vaak omschrijven als voorzichtiger ten aanzien van opkomende technologieën. Wanneer een lang leven echter wordt gezien als een maatregel op het gebied van de volksgezondheid in plaats van als ontwrichtende technologie, sluit het vanzelfsprekend aan bij waarden rond ziektepreventie, welzijn en gezond ouder worden.

Amerika vertoont vrijwel identieke steunniveaus, wat een combinatie weerspiegelt van optimisme ten aanzien van medische innovatie en een sterke interesse in persoonlijke gezondheidsresultaten. Het positieve resultaat van Sub-Sahara-Afrika is bijzonder opmerkelijk. Ondanks dat deze regio met meer directe uitdagingen op het gebied van de volksgezondheid wordt geconfronteerd dan rijkere regio’s, staan de respondenten zeer open voor het vooruitzicht op een verlenging van het gezonde leven. De regio’s Azië-Pacific en het Midden-Oosten/Noord-Afrika tonen iets minder enthousiasme, hoewel beide duidelijk overwegend positief blijven.

Het algemene patroon is belangrijk: de steun voor een lang leven is niet beperkt tot een bepaalde beschaving, cultuur of economisch blok. De verschillen hebben vooral betrekking op de mate van enthousiasme. Geen enkele regio wijst het concept volledig af.

De toekomst is aan degenen die geloven dat ze er een hebben

De demografische gegevens onthullen misschien wel het diepste inzicht van het onderzoek.

De steun voor een lang leven is het sterkst onder mensen die economisch actief zijn, sociaal geïntegreerd zijn en optimistisch zijn over hun toekomst.

Het leeftijdspatroon tart de verwachtingen

In tegenstelling tot wat vaak wordt aangenomen, komt de sterkste steun niet van jonge volwassenen. Respondenten van middelbare leeftijd vormen de groep die het meest achter het idee staat in het onderzoek. Dit is intuïtief logisch. Mensen van in de veertig en vijftig zijn oud genoeg om de realiteit van het ouder worden te voelen, maar nog jong genoeg om te verwachten dat ze kunnen profiteren van toekomstige medische doorbraken. Voor hen is een lang leven geen gedachte-experiment. Het raakt hen persoonlijk. Deze bevinding weerlegt ook het gangbare beeld dat oudere volwassenen tegen baanbrekende technologieën zijn. Respondenten boven de 56 blijven zeer positief wanneer de discussie draait om gezonde jaren in plaats van simpelweg meer jaren.

Onderwijs zorgt voor een grote kloof

Opleidingsniveau is een van de sterkste voorspellers van steun.

Een lager opleidingsniveau gaat gepaard met aanzienlijk minder enthousiasme. Dit kan wijzen op 

verschillen in vertrouwen in wetenschappelijke instellingen, verwachtingen ten aanzien van toegankelijkheid of bredere opvattingen over technologische verandering. Belangrijk is dat een lagere mate van steun niet noodzakelijkerwijs moet worden geïnterpreteerd als vijandigheid tegenover een lang leven op zich. Het kan eerder wijzen op scepsis over de vraag of dergelijke vooruitgang toegankelijk of gunstig zou zijn voor gewone mensen.

Voltijdwerkers lopen voorop

De arbeidsstatus laat een van de duidelijkste patronen van het onderzoek zien.

Voltijdwerkers behoren over het algemeen tot de groepen die het meest positief staan tegenover het onderwerp. Voor mensen die intensief betrokken zijn bij het economische leven, kunnen extra gezonde jaren gemakkelijk worden vertaald naar herkenbare ambities:

  • Meer productieve jaren
  • Meer tijd voor het gezin
  • Meer vermogensopbouw
  • Een langer pensioen
  • Meer persoonlijke kansen

Daarentegen neemt het enthousiasme af bij groepen waarvan de band met traditionele economische structuren minder stevig is.

Vrouwen staan er iets positiever tegenover

Een andere opvallende bevinding is de bescheiden genderkloof.

Vrouwen spreken iets meer steun uit dan mannen. Dit zet vraagtekens bij het stereotype dat het enthousiasme voor levensverlengende technologieën voornamelijk wordt aangewakkerd door mannelijke futuristen en technologieliefhebbers. De waarschijnlijke verklaring ligt in de manier waarop het onderwerp wordt gepresenteerd. Een langer gezond leven spreekt niet alleen aan als een technologische prestatie, maar ook als een verbetering van de levenskwaliteit, een gezinskwestie en een zorgkwestie.

Inkomen zorgt voor een verrassing

Misschien wel het meest onverwachte resultaat betreft het inkomen.

Mensen met een hoger inkomen blijken juist de groep te zijn die het minst positief staat tegenover dit onderwerp. Deze bevinding weerlegt de aanname dat enthousiasme voor een lang leven toeneemt naarmate de welvaart stijgt. Een mogelijke verklaring is dat mensen met een hoger inkomen meer nadenken over de systemische gevolgen en institutionele verstoringen. Een andere mogelijkheid is dat zij al meer controle hebben over hun tijd, waardoor de waargenomen urgentie van levensverlenging afneemt.

Wat de verklaring ook moge zijn, steun is niet louter een luxevoorkeur van de elite.

Steden zijn enthousiaster – maar niet spectaculair

Stadsbewoners tonen de grootste steun. Dit weerspiegelt bredere patronen die te zien zijn in de houding ten opzichte van wetenschap en innovatie. Toch blijft het verschil relatief bescheiden. Respondenten op het platteland staan nog steeds duidelijk positief tegenover het onderwerp, wat suggereert dat de aantrekkingskracht van een gezond lang leven zich ver buiten de stedelijke innovatiecentra uitstrekt.

Wat dit betekent voor de beweging voor een lang leven

De belangrijkste les uit het onderzoek is dat het publiek meer achter ‘healthspan’ staat dan achter ‘lifespan’. Mensen begrijpen overweldigend de aantrekkingskracht van langer gezond blijven. Waar ze nog geen besluit over hebben genomen, is of het radicaal verlengen van het menselijk leven de samenleving beter zou maken. Dit onderscheid is van belang. Al decennia lang benadrukken voorstanders van een lang leven vaak het buitengewone potentieel van het verlengen van de levensduur. Toch suggereren de gegevens dat het meest overtuigende publieke verhaal wellicht veel eenvoudiger is: mensen willen minder jaren van ziekte, kwetsbaarheid, beperkingen en cognitieve achteruitgang. Die boodschap spreekt intuïtief een breed publiek aan. De uitdaging voor het vakgebied is dat technisch succes op zich wellicht niet voldoende is om publieke legitimiteit te genereren. Toekomstige doorbraken zullen vragen over rechtvaardigheid, toegankelijkheid, betaalbaarheid en maatschappelijke gevolgen net zo overtuigend moeten beantwoorden als ze biologische vragen over veroudering beantwoorden.

Conclusie

De wereld staat voorzichtig open voor radicale levensverlenging. Er is steun in alle grote regio’s, bij alle leeftijdsgroepen, en wereldwijd overtreft deze steun de tegenstand. Maar het enthousiasme blijft gematigder dan veel voorstanders veronderstellen. Uit het onderzoek blijkt dat mensen zich aangetrokken voelen tot de belofte van een langer, gezonder leven, maar onzeker blijven over wat een veel langere toekomst voor de samenleving zou betekenen. Kortom, het publiek lijkt klaar voor de geneeskunde van de levensverlenging.


Het goede nieuws van de maand: ’s werelds eerste proef met cellulaire herprogrammering


In een wereldprimeur voor de biotechnologie op het gebied van levensverlenging heeft de eerste patiënt een gedeeltelijke celherprogrammeringstherapie ondergaan, bedoeld om verouderde cellen zich te laten gedragen als jongere cellen. De klinische proef, geleid door Life Biosciences, onderzoekt of drie verjongingsgenen beschadigde oogzenuwcellen bij glaucoompatiënten kunnen regenereren. Dit is de eerste test bij mensen van een technologie waarvan veel onderzoekers geloven dat deze op een dag de leeftijdsgerelateerde geneeskunde zou kunnen transformeren.


Nieuws over Heales en de Longevity Community: Healthy Ageing & Longevity Assembly 2026


De Healthy Ageing & Longevity Assembly 2026 bracht wetenschappers, clinici, beleidsmakers en gemeenschapsleiders uit heel Litouwen bijeen voor een reeks evenementen van een week, gewijd aan het bevorderen van gezond lang leven. De bijeenkomst benadrukte het groeiende momentum achter evidence-based levensduurgeneeskunde, verouderingsonderzoek en sectoroverschrijdend beleid gericht op het verlengen van de gezonde levensduur in Europa en daarbuiten.


Voor meer informatie